Seuneu di Tengah Kabut
Raka, anggota Pramuka SMA, nyalametkeun kagiatan perkemahan nalika hujan jeung kabut. Anjeunna hasil ngahurungkeun seuneu deui pikeun ngangetkeun kanca-kancana, sarta ngajarkeun yén sumanget kudu dijaga sanajan dina kaayaan hésé.
Syahla Rifda Rhasyd 
“Seuneu di Tengah Kabut”
Langit isuk-isuk di lembur Cipawitra katutupan ku kabut bodas kandel, nepi ka sagala sisi jagat katingali siga disimpen dina halimun nu henteu rék buyar. Embun ngagantung dina unggal tungtung jukut, siga manik kacida leutikna, tapi sanggup memantulkan cahaya panonpoé anu masih kénéh saré di balik bukit. Sora manuk ngan ukur kadéngé lirik, siga anu kedinginan jeung henteu wani ngagorowok. Angin tiis ngalir jero, nyusup nepi ka tulang, bari mawa bau seungit leuweung pinus anu baseuh ku embun peuting kamari.
Di sisi kalér lapang, tenda-tenda coklat pramuka ngadeg rapih, dua barisan anu ditatahara taliti. Upama ditingali tina kajauhan, éta tenda siga pasukan nu keur ngantosan paréntah perang. Tapi sabenerna, éta téh kagiatan Latihan Dasar Kepamimpinan Pramuka ti SMA Negeri Cipasir 1, program unggulan pikeun nyiapkeun calon pamingpin anu tangguh, sabar, jeung teu gampang ngeluh. Barudak SMA ieu diarahkeun pikeun nginep tilu peuting di tengah leuweung, tanpa listrik, tanpa sinyal, sareng tanpa kamanjakan kota.
Di antara sakabéh peserta, aya saurang nonoman anu sok narik perhatian: Raka Satria. Anjeunna henteu loba omongan, henteu sok nunjukkeun kapamingpinanana, tapi unggal aya pancén, anjeunna sok pangheulana réngsé bari rapih. Ku sabab kitu, batur-baturna sok nyeletuk, “Raka nu jempling tapi matak tenang.” Aya nu resep ngagorowok, aya nu hoream, tapi ayana Raka sok matak nyeri ati mun aya nu males. Éta ketenangan nyieun batur percaya yén sagala hal bakal beres salila aya anjeunna.
Tugas Ti Kak Pembina
Sanggeus sarapan sederhana tina sangu bungkus jeung lauk asin, Kak Widi — pembina pramuka anu tegas tapi salawasna ramah — ngagero sakabéh peserta ka tengah lapang. Sora na ngageleger, tapi dina jero éta sora aya kelembutan anu henteu bisa disumputkeun.
“Anak-anak,” ceuk anjeunna, “pamingpin téh lain ngan bisa ngadéngé paréntah. Pamingpin téh kudu bisa nyieun kaputusan sanajan teu aya anu méré parentah.”
Barudak ngadéngékeun saksama. Aya nu ngagorowok leutik tanda sumanget, aya nu ngan meneng bari ngusap panon kusabab masih sare.
“Dinten ieu,” saur Kak Widi deui, “unggal regu kudu nyieun peta lapang, ngukur jarak, neuleuman arah tanpa kompas, sarta ngadokumentasikeun sagalana.”
Regu Macan, regu nu dipingpin ku Raka, eusina opat budak lalaki: Raka, Bima, Farel, jeung Gilang; sarta dua budak awéwé: Nina jeung Salsa. Maranéhna mawa kertas peta, pensil, tali ukur, jeung semangat anu rada campur antara gairah jeung hariwang.
Asup ka jero leuweung, taya sora kajaba sora daun rontok nyurud kana sapatu. Tanah leutak nyangkut dina sol sapatu, nepi ka kadang-kadang aya anu ngagolér kusabab licin. Tapi éta henteu ngahalangan. Nalika nepi ka simpangan jalan, Bima rada gugup:
“Raka, siga urang nyasar. Moal balik wae?”
Raka nyengir. Anjeunna ngadéngékeun sora alam, neuleuman arah angin, tuluy nyebut pelan:
“Aya sora cai ti dinya. Biasana, walungan aya deukeut lapang. Nuturkeun éta wéh.”
Maranehna nuturkeun sora cai nepi ka manggihan walungan leutik. Cai na ngagurilap, kabut ngalayang rendah. Di sisi walungan, Raka langsung ngabagi pancén: Gilang ngukur jarak, Nina nyatet arah, Bima jeung Farel ngumpulkeun tanda alam, sarta Salsa anu paling rapih ngagambar peta. Raka ngawasan, mastiikeun kabéh bener.
Sanggeus sababaraha jam, Regu Macan balik. Maranéhna datang pangheulana. Peta nu dijieun rapih, akurat, garisna lempeng. Kak Widi ngabandingkeun hasil kelompok séjén, tuluy ngacungkeun jempol ka Raka
“Ieu conto pamingpin anu henteu butuh cahaya pikeun manggihan jalan, sabab cahaya aya dina haténa.”
Raka nyengir seutik, henteu sombong. Tapi dina haténa aya rasa bangga nu jujur.
Peuting Kadua — Seuneu di Tengah Kabut
Peuting kadua, cuaca jadi parah. Kabut turun leuwih kandel tibatan isukna. Angin ngagelebug ngaliwatan sela tenda, nepi ka aya tali tenda nu leupas. Cai hujan turun lalaunan, tuluy beuki deres, jeung seuneu unggun pareum. Lapang jadi tiis, jempling, sareng rada nyingsieunan.
Di jero tenda awéwé, Nina jeung Salsa ngageremet bari nyekel selimut.
“Raka… seuneuna pareum. Kedinginan pisan,” ceuk Nina lirih.
Raka teu mikir lila. Anjeunna kaluar tina tenda bari mawa senter, plastik bening anu eusina daun garing, jeung korek api anu ti tadi disimpen saé sangkan henteu baseuh. Kabut nyentuh pipina siga cai és.
“Unggun lamun pareum, haté ogé tiis,” ceuk anjeunna pelan, “jadi urang kudu hurungkeun deui.”
Anjeunna nyusun daun dina tempat anu rada garing, nutupan saeutik ku plastik supaya henteu kabawa angin. Anjeunna ngahudang seuneu saeutik. Mimitina ngan kaluar haseup, tuluy hurung saeutik-saeutik. Sanggeus sababaraha menit, seuneu jadi leuwih gedé.
Barudak séjén kaluar, ngahaneutkeun leungeunna. Aya nu seuri, aya nu gupay-gupay nambahkeun kai leutik.
Kak Widi ti kejauhan nempo. Anjeunna nyengir, haru dina haté.
“Budak ieu,” pikirna, “lain ngan bisa ngarah. Anjeunna ngajaga sumanget batur.”
Unggun nu hurung di tengah kabut éta siga sinar harepan leutik di tengah poékna peuting.
Isuk Panungtungan
Panonpoé isuk panungtungan mimiti muncul. Kabut lalaunan buyar, tenda-tenda katingali jelas. Dina pangumpulan panutup, unggal regu dipenta nyaritakeun pangalaman anu paling bermakna.
Nalika giliran Regu Macan, Raka nangtung. Anjeunna tarik napas.
“Abdi diajar yén pramuka téh lain ngan ngeunaan tali, kompas, atawa tenda,” pokna pelan, “tapi ngeunaan kumaha ngajaga seuneu dina dada sorangan. Lamun seuneu éta pareum, urang moal bisa ngahangatkeun batur.”
Sadayana sepi. Malah jangkrik siga eureun.
Kak Widi nunduk saeutik, ninggalkeun rasa haru anu henteu bisa disumputkeun. Anjeunna nyarita:
“Raka, anjeun parantos nunjukkeun naon hartina satria anu sajati. Jaga seuneu éta. Sabab pamingpin sejati nyaéta anu sanggup ngajaga seuneu dina haténa.”
Barudak séjén nepuk taktak Raka. Teu aya piagam, teu aya medali, tapi aya rasa diajar anu moal pareum.
Balik Ka Lembur
Tenda digulung, unggun dikubur ku leutak sangkan teu nyésakeun kokotor. Nalika mobil pikap datang, Raka nangtung sabentar ningali ka lapang anu beuki kosong. Panonpoé nembus sela-sela pinus, masihan cahaya emas.
“Sagala hal anu hirup,” pikirna, “kudu dijaga seuneuna. Lamun seuneu pareum, kahaneutan bakal leungit.”
Mobil mimiti indit. Tapi dina haté Raka, seuneu nu hurung tina pangalaman tilu poe éta bakal tetep nempel pikeun lila.
Amanat
Pamimpin téh lain nu paling tarik,
tapi nu paling bisa ngajaga seuneu dina haténa
sangkan bisa ngahaneutkeun batur.
